18.02 – Terrorisme: een filosofisch perspectief

Grip leren krijgen op misschien wel het meest omstreden verschijnsel van onze tijd

Wanneer
20 mei 2018 tot 26 mei 2018

Waar
St.-Etienne-des-sorts

Inleiding

In de media wordt terrorisme dikwijls voorgesteld als de hedendaagse belichaming van het kwaad, en als het absolute tegendeel van alles waar de moderne liberale natiestaat, of zelfs de moderne westerse samenleving voor staat. Maar waar komt terrorisme precies vandaan, en welke uitdaging biedt het in de wereld van nu? Is terrorisme per definitie illegitiem or immoreel? Bestaat er zoiets als staatsterrorisme? Kan terrorisme überhaupt wel adequaat begrepen worden in liberale denkkaders, die het geweldsmonopolie van de moderne staat als legitiem veronderstellen?
In deze cursus bespreken we de conceptuele vraag wat terrorisme eigenlijk is, en de normatieve vraag of terrorisme ooit gerechtvaardigd kan zijn. Terrorisme is een specifiek modern verschijnsel, en inzicht in zijn geschiedenis kan helpen het verschijnsel beter te begrijpen. We zullen daarom kijken naar de oorsprongen van het revolutionaire terrorisme in negentiende-eeuws Rusland; terrorisme in de jaren zeventig in Duitsland en Italië; en hedendaags terrorisme uit naam van de Islam. Een bijzonder geval is zelfmoordterrorisme, waarin de daders niet alleen andermans leven, maar ook hun eigen leven tot inzet van hun actie maken. Om de doelen, motieven en achtergronden van terroristen beter te doorgronden zullen we niet alleen filosofische, maar ook literaire en filmische middelen gebruiken.

Door wie

dr. Michiel Leezenberg

Voor wie

Deze cursus is geschikt voor iedereen die zich zorgen maakt om terrorisme en meer over dit controversiële verschijnsel wil leren.

 

“Everybody’s worried about stopping terrorism.
Well, there’s a really easy way: stop participating in it.”

(Naom Chomsky)

 

Inhoud van de colleges

1. Terreinverkenning: filosofische visies op terrorisme
2. Discussie: liberale en niet-liberale visies op terrorisme
3. Nihilisme en terrorisme in 19e-eeuws Rusland
4. Film en discussie: Dostojevski/Wajda, Duivels
5. Terrorisme in naoorlogs West-Europa
6. Islamitisch terrorisme: van Sayyid Qutb tot Bin Laden
7. Film/discussie: Der Baader-Meinhof Komplex
8. Zelfmoordterrorisme

Doelstelling van de colleges

Aan het einde van de cursus heeft u beter inzicht verworven in de achtergronden van hedendaags terrorisme vanuit een historisch en filosofisch perspectief.

Studiebelasting

De studiebelasting bestaat in ieder geval uit het volgen van de colleges.
Dit komt neer op 5 x 3 uur (ochtendcolleges) + 3 x 1,5 uur (avondcolleges) = 19,5 uur.

Studiemateriaal

Voor een optimale cursusweek raden wij u aan onderstaand studiemateriaal voorafgaand aan de cursusweek te bestuderen:

1.  Igor Primoratz, Terrorism (Stanford Encyclopedia of Philosophy), klik hier;
2. Fjodor Dostojevski, Duivels, Athenaeum 2017;
NB:
Verdere literatuur zal t.z.t. nog worden opgegeven.

Getuigschrift

Aan het einde van de collegereeks ontvangen de cursisten een getuigschrift van deelname.

Evaluatie

Alle cursussen van het Centre Erasme worden geëvalueerd. Daarom zal aan het einde van de cursusweek een evaluatieformulier aan de deelnemers worden uitgereikt.

Meld u aan voor deze cursus